La tacaalista haweenka Soomaaliyeed, markii Faisa Idow ay foolatay ilmaheedii ugu horreeyay, waxaa ay dareentay in wax aad u khaldan yihiin. Gabadhan 23 jirka ah oo ka soo jeeda tuulo miyiga ah oo ku taallo gobolka Baay ee Soomaaliya, ayaa la kulantay dhowr maalmood oo fool xumo ah ka hor inta aan loo qaadin magaalo u dhow, si loogu sameeyo qalliin deg-deg ah oo dhalmada ah.
LA TACAALISTA HAWEENKA SOOMAALIYEED: GABAABSIGA HOWL-WADEENAHA IYO XARUMAHA CAAFIMAAD
La tacaalista haweenka Soomaaliyeed, haweenka waxaa ay inta badan ku dhalaan guriga iyaga oo la jooga dad dhaqameed oo aan awoodin in ay maareeyaan dhibaatooyinka, sida dhibaatooyinka ay Faisa la ildaran tahay. Masaafada dheer ee xarumaha caafimaadka, saboolnimada baahsan, iyo yaraanta umulisooyinka iyo dhakhaatiirta tababaran ayaa sii xaddidaya helitaanka dadka ee daryeelka deg-degga ah ee dhalmada.
Xaaladda daryeelka caafimaadka aasaasiga ah inta badan aan la gaari karin, daryeel dhammaystiran oo gaar ah oo loogu tallagalay haweenka Soomaaliyeed ayaa weli ah xaqiiqo fog. Ilaa dhawaan, adeegyada dlagu la tacaalaayo iskhu-furanka ee takhasuska leh waxaa ay ka heli jireen oo keliya caasimadda Muqdisho.
Qiyaastii 250 kiiloomitir waqooyi-galbeed ee Muqdisho, Médecins Sans Frontières (MSF), oo kaashanaysa Wasaaradda Caafimaadka, ayaa ka furtay qayb isku-furanka dhalmada oo 20 sariirood leh isbitaalka Gobolka Baay ee Baydhabo, bishii Agoosto 2025. Kooxdu hadda waxaa ay bixisaa adeeg fistula oo joogto ah oo dhammaystiran oo diiradda saaraya ka hortagga, dayactirka waqtiga ku habboon, oo ay ku jiraan maaraynta ilmada, daryeelka ka hor iyo ka dib qalliinka, iyo dib-u-dhexgalka muddada dheer iyada oo loo marayo la-talin, taageero bulsho, iyo gargaar nafaqo.
XAALADDA HAWEENKA EE DEEGAANADAAS
La tacaalista haweenka Soomaaliyeed, afka ayaa ahaa mid muhiim ah, maadaama bukaannadu ay ka imanayaan gudaha gobolka Koonfur-galbeed iyo meelo ka baxsan. Khadija Aadan, oo ah hooyo siddeed carruur ah leh, waxaa ay la noolayd isku-furanka dhalmada muddo siddeed sano ah, xaalad ay sheegtay in aysan fahmin ka hor inta aysan u safrin Baydhabo si ay u hesho daryeel.
“Tuuladayda, haween badan ayaa ku dhala guriga iyagoo kaashanaya deriska ama umulisooyinka dhaqanka,” ayay tiri. “Xarumaha caafimaadku way fog yihiin, waana inaan soconnaa saacado badan ama aan bixinnaa gaadiidka aan awoodin. Guurka hore, iyo gudniinka fircooniga ah ayaa halkan ku badan, mana hayno daryeel joogto ah oo dhalmada ka hor ah.”
Akhriso sidoo kale:
SOMALIA IS GRANTED $112 MILLION PROJECT: THE WORLD BANK’S SUPPORT TO SOMALIA
MIDOWGA YURUB OO CIIDAN GEEYAY XEEBAHA SOOMAALIYA: KA HORTAGA KHATARAHA BIYAHA SOOMAALIYA
Haweenka iyo carruurta Soomaaliya waxay sii wadaan inay qaadaan culeyska ugu weyn ee nidaamka caafimaadka oo ku fidsan xadka. Daryeelka dhalmada ee lagama maarmaanka ah waa mid aad u yar oo inta badan aan la gaari karin, taasoo ku qasabtay dad badan inay galaan safarro dhaadheer oo qaali ah, khatarna ku noqon kara haweenka u baahan daryeel degdeg ah.
ISKU XIRNAANTA GARGAARKA IYO ADEEGYADA CAAFIMAAD
La tacaalista haweenka Soomaaliyeed,, marka maalgelintu hoos u dhacdo oo adeegyada caafimaadku ay yaraato, helitaanka daryeel bilaash ah oo nafo badbaadin ah ayaa sii yaraanaya. Adeegyada dhalmada ee gaarka ah oo ay ku jiraan qalliinka degdegga ah iyo dayactirka fistula ayaa weli ka baxsan kuwa ay heli karaan haweenka badankood. Waxaa jira baahi degdeg ah oo loo qabo in la xoojiyo adeegyada caafimaadka hooyada, lana hubiyo in daryeel xirfad leh la heli karo, bilaash ah, iyo meel u dhow bulshooyinka ugu baahan.
“Daryeelka hooyada waa udub dhexaad u ah ka hortagga dhibaatooyinka dhalmada,” ayay tiri Frida. “Baydhabo, waxaan bixinnaa adeegyo hooyo oo dhammaystiran si looga hortago dhibaatooyinka, oo ay ku jiraan fistula, waxaanan bixinnaa maareyn buuxda iyo dayactir fistula ah haweenka u baahan.”
La tacaalista haweenka Soomaaliyeed,xoojinta nidaamyada gudbinta, tababaridda umulisooyin badan iyo qalliinno, iyo hubinta in qalliinnada qalliinka ee shaqeynaya ay yihiin tallaabooyin muhiim ah. Maalgashi joogto ah oo lagu sameeyo daryeelka ka hor dhalmada, adeegyada dhalmada, iyo wacyigelinta bulshada ayaa lagama maarmaan u ah in dhalmada laga dhigo mid ammaan ah, iyo in laga hortago fistula inay dhacdo.
